Phân biệt giữa sốt xuất huyết và sốt phát ban 

09:35, 29/07/2019

Sốt xuất huyết và sốt phát ban đều có biểu hiện ban đầu là sốt cao nhưng hai bệnh này hoàn toàn khác nhau. Để phân biệt được bệnh, phụ huynh cần theo dõi triệu chứng và đặc biệt lưu ý các dấu hiệu đặc trưng của bé để nhận biết bệnh cũng như tình trạng của trẻ giúp chủ động ứng phó với bệnh kịp thời và hiệu quả hơn.

Sốt phát ban là gì?

Sốt phát ban có thể do nhiều loại vi-rút gây ra. Tuy nhiên, có 2 nguyên nhân thường gặp gây sốt phát ban là vi-rút Sởi, vi-rút gây bệnh rubella, bệnh chủ yếu lây lan qua đường hô hấp do tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết mũi họng của người bệnh khi ho, hắt hơi.

Sau thời gian ủ bệnh (thường là 7 ngày), trẻ sẽ có biểu hiện: Sốt: sốt nhẹ hoặc sốt cao (38-400C), sốt cao nhưng là sốt từng cơn. Nổi ban đỏ: trong vòng 12-24 giờ sau sốt, ban hay hồng ban sẽ xuất hiện tùy theo đặc điểm của vi-rút bị nhiễm và thể trạng của từng bé. Ban trong sốt phát ban sẽ biến mất rất nhanh sau khi căng da, phát ban khoảng 3-5 ngày rồi lặn hẳn. Một số triệu chứng kèm theo như người mệt mỏi, uể oải, chảy nước mũi, đỏ mắt, bỏ ăn, quấy khóc, rối loạn tiêu hóa, tiêu chảy nhẹ. Ngoài ra có thể kèm theo đau họng, sưng hạch cổ.

Hầu hết trẻ bị sốt phát ban từ ngày thứ tư trở đi sẽ dần hết sốt, ăn uống được. Tuy nhiên, nếu không phát hiện và chữa trị kịp thời sốt phát ban có thể gây nhiều hậu quả nghiêm trọng cho trẻ. Đặc biệt, bệnh càng trở nên nguy hiểm với những trẻ có sức đề kháng kém, trẻ suy dinh dưỡng, trẻ dưới 12 tháng tuổi, … Một số biến chứng có thể gặp như: viêm tai giữa, viêm phổi nặng, viêm màng não, viêm loét giác mạc gây mù vĩnh viễn, suy dinh dưỡng nặng hậu nhiễm sởi.

Sốt xuất huyết là gì?

Ảnh: nguồn internet

Sốt xuất huyết là bệnh nhiễm trùng cấp tính do nhiễm vi-rút Dengue, gây ra bởi muỗi vằn hút máu người bệnh có vi-rút Dengue rồi truyền sang. Bệnh có thể bùng phát dịch vào mùa mưa (bệnh lan truyền nhanh, nhiều người mắc cùng lúc). Bệnh có diễn biến thất thường, nếu phát hiện trễ thì việc điều trị khó khăn, dễ tử vong. Bệnh cũng chưa có thuốc điều trị đặc hiệu, chưa có thuốc chủng ngừa.

Biểu hiện chính của bệnh là sốt xuất huyết. Sốt: Bệnh nhân thường có biểu hiện sốt cao đột ngột, liên tục 39-400C từ 2-7 ngày. Sốt rất khó giảm với thuốc hạ sốt. Xuất huyết: dạng chấm xuất huyết hoặc bầm máu ở da hoặc xuất huyết ở niêm mạc như chảy máu chân răng, chảy máu cam, mắt đỏ. Đau bụng, nôn ói. Có khoảng 30% các trường hợp mắc sốt xuất huyết trở nặng vào ngày thứ 3 -thứ 7 của bệnh. Không có căn cứ để biết được trường hợp trẻ nào sẽ trở nặng.Lưu ý các trường hợp trẻ béo phì, trẻ dưới 12 tháng tuổi nếu không được chẩn đoán sớm và xử trí kịp thời, bệnh có nguy cơ diễn tiến xấu, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, thậm chí tử vong.

Làm thế nào để phân biệt được giữa sốt xuất huyết và sốt phát ban?

Cách đơn giản nhất để phân biệt ban trong sốt phát ban và ban trong sốt xuất huyết là dùng ngón tay cái và ngón trỏ cùng bên căng vùng da có chấm đỏ (ban đỏ) hoặc vùng da sung huyết. Nếu phát hiện chấm đỏ mất đi, buông ra là màu đỏ hồi phục ngay thì chính là dấu hiệu của sốt phát ban. Ngược lại, nếu vẫn thấy chấm đỏ li ti sau khi căng da, đó là sốt xuất huyết.

Tuy nhiên, để đảm bảo phân biệt sốt phát ban và sốt xuất huyết chính xác cũng như tránh những nguy cơ bệnh lý tiềm ẩn kể trên, giải pháp tốt nhất cho các bậc phụ huynh là nên đưa trẻ đến các cơ sở y tế thăm khám - tư vấn - điều trị ngay khi trẻ xuất hiện những dấu hiệu bất thường để đảm bảo sức khỏe và sự phát triển toàn diện của trẻ.

Nguồn: BS. CKI. Nguyễn Thị Thục - Trung tâm Y tế Quận 10